شعری از علیرضا قزوه در وداع با رمضان و استقبال از عید فطر

ما را ببر به رویت لبخند عید فطر

ایمان ما دو نیمه شد ونان ما دو نیم

دست من و نگاه تو یا سیّدالکریم

روحم تمام زخمی و جانم تمام درد

یک امشبم ببخش به آرامش نسیم

از شعله های روز قیامت رها شدیم

افتاده ایم باز در این ورطه ی جحیم

چیزی بگو شبیه سخن گفتن شبان

حکمی بده به سادگی حکمت حکیم

ما راهیان کوی چپ و راست نیستیم

ما راست آمدیم سر راه مستقیم

ما عاشقان شهید توهستیم تا ابد

ما سالکان مرید تو بودیم از قدیم

برقی بگو وزان شود از سمت یا لطیف

اشکی بگو فرو چکد از ابر یا کریم

ما را ببر به رویت لبخند عید فطر

ما را بخوان به خلوت یا رب و یا عظیم

به دام انداختن مخاطب

روزنامه نگاری - گفت‌وگو با دکتر احمد توکلی

اشاره: فریبا نباتی- برای اینکه خبرهایی تهیه کنید که علاوه بر داشتن اصول خبرنویسی جذاب وخواندنی هم باشد باید از قواعد گوناگونی برای خلق آن بهره بگیرید. هرچند که در ابتدای کار با حضور در مراکز آموزشی و با مطالعه کتابهای خبر نویسی می‌توان این قواعد را کسب کرد اما برای حرکت در این مسیر، با استفاده از تجربه می‌توان راه را از بیراهه شناخت.
از این رو به سراغ دکتر احمد توکلی مدرس و محقق روزنامه نگاری رفتیم تا از تجربیات وی بهره بگیریم و با یکی از مهمترین و البته دشوارترین کار خبر نویسی یعنی تیتر آشنا شویم.
اگر خبرنگاری هستید که تیتر نویسی برایتان مشکل‌ترین کار دنیاست با ما همراه شوید، شاید با خواندن این گفت وگو بتوانید تیترهایی بنویسید که حتی مخاطبان بی‌علاقه خبر را نیز برجای خود میخکوب کند.

***

تیتر در خبر چه وظیفه ای بر عهده دارد؟

نکته مهم خبر را برجسته،و مخاطب را به خواندن خبر جذب کند.

تیتر خوب چه مشخصات و ویژگیهایی دارد؟

یک تیتر خوب مهمترین یا جذابترین نکته متن را برای مخاطب برجسته می‌کند، پس باید به لحاظ اهمیت یا جذابیتش، مخاطب را به سمت خود بکشد و او را ترغیب به خواندن متن کند. البته این کافی نیست، نویسنده تیتراگر قادر به تشخیص درست این دو عنصر باشد، حالا باید بتواند با ساده‌ترین و کوتاهترین واژه‌ها (ایجاز) حرفش را درتیتر به مخاطب برساند. البته برای آنکه بتواند،‌همین کار ساده را انجام دهد، باید نگاهش خلاقانه و سابقه و تجربه لازم را هم در امر تیترزنی داشته باشد.

با این توضیح می‌توان گفت مشخصات یک تیتر خوب این است که:

وفادار به متن ، ساده، روان و شفاف باشد.

اگر آهنگین باشد، بهتراست.

بهتر است کوتاه باشد. تیترهای کوتاه اغلب-نه لزوما- بهتراز تیترهای بلند هستند.

خبرنگارحرفه ای برای نوشتن تیتر اصولی ازچه قواعدی پیروی می‌کند؟

به عقیده من قواعدش در چهارضلعی «ارتباط، سادگی، شفافیت و جذابیت» خلاصه می‌شود. تیتر مرتبط با موضوع است، از کلماتی ساده - به منظور همه فهمی- استفاده می‌کند. ترکیب این کلمات برای مخاطب ابهام آفرین نیست و در نهایت به جذب مخاطب کمک می‌کند.

اینکه گفته می‌شود تیتر حتما باید پس از تنظیم خبر نوشته شود چقدر می‌تواند برای خبرنگاران کاربردی باشد؟

این دستورالعمل برای کسانی است که در ابتدای راه قرار دارند، نمی‌شود این توصیه را به حرفه‌ای ها هم تعمیم داد. روزنامه‌نگار حرفه‌ای گاهی هنگامی که رویداد در حال وقوع است،‌ تیترش را پیدا می‌کند، برخی مواقع قبل از نوشتن متن خبر، یا قبل از پاکنویس کردن آن به تیتر دست پیدا می‌کند، برخی مواقع در یک مصاحبه مطبوعاتی، در حالیکه مصاحبه شونده در حال بیان مطلبی است، خبرنگار با خود می‌گویم «هی! تیتر رو پیدا کردم» ولی به کسانی که تازه وارد این حرفه شده‌اند یا دانشجویان روزنامه نگاری که تازه می‌خواهند وارد بازار کار شوند توصیه می‌شود که حتما خبر را بنویسند، بعد اقدام به تیتر زنی کنند، بعد از نوشتن متن حالا همه چیزهای مهم، توی دستان خبرنگار است. حتی حرفه‌ای ها هم همین کار را می کنند، انچه من در ابتدا گفتم موارد استثنایی است.

نوشتن اجزا برای تیتر به بهتر دیده شدن تیتر کمک می‌کند؟ وآیاهمیشه نوشتن این اجزا برای تیتر لازم است؟

اگر منظورتان از اجزاء روتیتر و زیرتیتر است،‌باید بگویم لزوما خیر، می‌تواند یک تیتر به طور مجرد جذاب‌تر و بهتر از تیترهمان موضوع با روتیتر یا زیرتیتر باشد. لذا نوشتن اجزاء برای تیتر،‌همیشه لازم نیست. ‌

درچه خبرهایی نیاز است تا از روتیتر استفاده شود؟

اصولا زمانی از روتیتر استفاده می‌کنیم که تیتر ما را کاملتر، یا کوتاه‌تر کند، لذا نمی‌شود یک حکم کلی صادر کرد.

چه مواقعی مجاز هستیم اززیر تیتراستفاده کنیم؟

اصولا زیرتیتر جمله‌ای است که پله بعد از تیتر را زیر پای مخاطب استوار می‌کند، تا مخاطب قدم بعدی را به سمت خبر بردارد. مثلا من «روتیتر»‌ می‌نویسم «‌ستاد سوخت اعلام کرد»

تیتر می‌زنم «بنزین سهمیه‌ای 700، آزاد 1500تومان» بلافاصله «زیرتیتر» من این می‌شود: « به ماشین‌های وارداتی، بنزین سهمیه‌ای داده نمی‌شود»

لذا زیرتیترها بیشتر زمانی کاربردی می‌شوند که شما مواردی را - به لحاظ اهمیت - موازی با تیتردارید وسعی می‌کنید آن را همزمان و درکنارتیتر (به عنوان اولویت بعد از تیتر) به مخاطب نشان دهید.

سوتیتر و میان تیتر در کدام اخبار کاربرد دارند؟

بیشتر در اخبار طولانی کاربرد دارند، وقتی حجم خبری زیاد می‌شود، میان تیترها نقش پاگرد پله‌های یک ساختمان را ایفا می‌کنند، مطلبی که نصف یک صفحه روزنامه را پوشانده بدون میان‌تیتر شبیه پله‌های یک ساختمان 6 طبقه است که در یک ردیف شما را مستقیم به طبقه ششم می‌برد، تصویر این پله‌ها برای کسی که قرار است آن را طی کند، دهشتناک است؛ پاگردهای تنفسی(درخبرطولانی همان میان‌تیترها) بدون آنکه مقصد نهایی، شما را به وحشت اندازد، مسیر را برای مخاطب پذیرفتنی می‌کند. با این استعاره می‌خواهم بگویم که نقش میان تیتر در یک خبر مطول این است که مخاطب را برای خواندن کمتر به وحشت می‌اندازد. و ضمنا خبر را طبقه بندی و موضوع بندی می‌کند. مخاطب اگر نخواهد همه خبر ما را بخواند، می‌تواند با توجه به موضوع میان‌تیتر، مطلب مورد نظر خودش را انتخاب ومطالعه کند و از بقیه خبر بگذرد.

اما سوتیترها در اخبار نسبتا طولانی چند کاربرد دارند. نکات مهم خبر را برجسته می کنند، مثل اقلامی که یک فروشنده از میان ده‌ها کالای داخل مغازه‌اش چینش می‌کند و در ویترین مغازه اش برای جذب مشتری به نمایش می‌گذارد. دیگر اینکه در صفحه‌آرایی به زیبا شدن صفحه - با هدف باز هم جذب مخاطب - کمک می‌کند.

تیتر با فعل یا بدون فعل، کدام در کار روزنامه نگاری ارجحیت دارد؟

تیتر بدون فعل به ویژه برای مطالب خبری غلط است.

چرا؟

چون تیتر بدون فعل شعار است. وقتی سرکلاس دانشگاه این را به دانشجوی روزنامه‌نگاری می‌گویم برخی از شنیدن آن ترش می‌کنند و البته معترضین متاسفانه اکثرا دانشجویانی هستند که تا حدودی کار مطبوعاتی هم کرده‌اند، می‌گویند« پس چرا اکثر تیترهای صفحه اول روزنامه بدون فعل است؟» می گویم یک مورد مثال بزن. می‌گوید:«استعفای 4 وزیر کابینه» می‌گویم: دوست عزیز این تیتر فعل دارد. فعل در درون تیتر مستتر است. اگر شما از مخاطب بپرسید از این تیتر چه برداشتی دارد، می گوید یعنی 4 وزیر کابینه استعفا دادند. تیتر بدون فعل تیتری است که بشود برای آن فعل‌های متعدد گذاشت. مثل این تیتر :« بزرگترین اقدام تروریستی در لندن» این تیتر بدون فعل و غلط است چرا که می توانیم بگوییم خنثی شد یا بگوییم 75 کشته برجای گذاشت. با این توضیح اگر کسی سوال کند آیا «تیتربا فعل در پایان» بهتر است یا تیتری که فعل در درونش مستتر باشد باید گفت حکم کلی نمی‌شود صادر کرد، برخی مواقع این خوب است و برخی مواقع آن.

زمان فعل در تیتر ازچه قاعده ای پیروی می‌کند؟

تازه بودن جزء ارزش‌های خبری است،‌ پس زمان هر چه به مخاطب نزدیکتر باشد، کاربردی تر است.

آیا نیاز است که حتما در تیتر به عناصرخبری اشاره شود؟

شما اگر تیتری بنویسید که خارج از عناصر شش‌گانه خبری باشد و مبهم هم نباشد، من به شما جایزه می‌دهم. ولی اگر منظورتان این است که هر شش عنصر در آن باشد، باید بگویم نه تنها نیاز نیست بلکه نوشتن آن از سوی اهل فن کاملا رد شده است چرا که نوشتن یک تیتر با شش عنصر خبری تیتر ما را سنگین و طولانی می‌کند.

چه ویژگی در یک تیتر وجود دارد که آن را به تیتر اول صفحه روزنامه تبدیل می‌کند؟

یک ویژگی مربوط به فروش است، یعنی اینکه این تیتر چند می‌ارزد، برخی رسانه‌های توسعه مدار ممکن است به تیتری اهمیت دهند که بار ارزشی بالایی دارد،‌اما ممکن است خیلی هم خریدار نداشته باشد مثل تیتر مربوط به ‌ساخت یک سد بزرگ در کشور، بعضی مواقع نیز تیترها مصلحتی هستند، یعنی برای خوشایند یک شخصیت یا یک حزب و گروه نوشته می‌شوند.

تیتر خبر با تیتر گزارش، مصاحبه و مقاله چه تفاوتی دارد؟

تیتر خبر، باید خبری را اعلام کند،‌ ولی تیترهای مقاله، گزارش و مصاحبه بیشتر نظری و تحلیلی هستند، و اصولا مقاله‌ها از تیترهای کوتاه‌تر بهره می‌برند.

دانشجویان روزنامه‌نگاری روزنامه نمی‌خوانند

روزگاری نه چندان دور خرید روزنامه و روزنامه خواندن یکی از مهمترین کارهایی بود که هر دانشجوی روزنامه نگاری باید انجام می داد. حتی مشق خبرها و گزارش های چاپ شده روزنامه ها نیز از جمله کارهایی بود که هر دانشجوی این رشته دست کم یک بار آن را تجربه می کرد؛ اما امروز روزنامه ‌نگاران آینده به سرعت از رسانه ‌ها و سرویس‌ های خبری سنتی کناره‌ گیری می‌ کنند. آنها معتقدند ادامه چنین سیستمی (رسانه ‌های سنتی) غیرعملی و ناکارآمد است و به هیچ وجه قابل مقایسه با نسل جدید رسانه نیست.

نتیجه یک تحقیق که به سرپرستی پرفسور «آلن نایت»، استاد رشته مطالعات رسانه و روزنامه‌ نگاری دانشگاه کوئینزلند استرالیا انجام شده است، نشان می‌ دهد؛ حدود 90 درصد از دانشجویان رشته روزنامه ‌نگاری علاقه چندانی به مطالعه و تعقیب اخبار روزنامه ‌ها ندارند. آنها ترجیح می ‌دهند اخبار و گزارش‌ های مورد علاقه خود را یا از طریق شبکه‌ های تلویزیونی و یا از طریق رسانه‌ های آنلاین دنبال کنند.

نایت، در تحلیل نتایج بدست آمده از این تحقیق به این نتیجه رسید که با وجود بیگانگی نسل جدید روزنامه‌نگاران آینده (دانشجویان رشته روزنامه ‌نگاری) با روزنامه ‌ها، 95 درصد آنها به شدت علاقه‌ مند دنبال کردن اخبار هستند.

‌بررسی‌ های وی و تیم همراهش نشان می‌ دهد که با وجود محبوبیتی که شبکه‌ های خبری تلویزیونی به عنوان یکی از منابع قابل استناد خبر در میان دانشجویان رشته روزنامه ‌نگاری دارند؛ اما رسانه‌ های آنلاین توانسته ‌اند با سرعتی وصف ناپذیر گوی سبقت را از آنها بربایند و از محبوبیتی دو چندان برخوردار شوند.

نایت بر این اعتقاد است که: «بروز برخی اشتباهات کوچک از سوی رسانه‌ های کاغذی به ویژه روزنامه‌ ها سبب شده است تا دانشجویان رغبت چندانی به مطالعه آنها نشان ندهند و بگویند: روزنامه ‌ها‌ دیگر کارایی لازم را ندارند. پر از مقالات و گزارش ‌های نفس ‌گیر هستند. عملا موتور جست و جوگری ندارند و از همه بدتر این که جای جوهرشان روی انگشتان می ‌ماند. (روزنامه‌ ها) رو به زوال هستند و برای نجات خود شما را مجبور می‌ کنند تا آنها را بخرید!»

پرفسور نایت همچنین می‌ افزاید: «اگر روزنامه ها می خواهند از چنین موقعیت ناامید کننده ای رهایی پیدا کنند و باز به روزگار پر رونق خود بازگردند باید بتوانند با شیوه های مدرن و نوین دنیای رسانه ارتباط برقرار کنند. چنین چیزی هم به این سادگی ها رخ نخواهد داد مگر این که خود را آماده کنند و وارد کارزار مبارزه اقتصادی با غول‌ های این عرصه شوند.»

او می‌گوید: «رابرت مرداک، یکی از بزرگ‌ترین سرمایه‌ دار ان آمریکایی- استرالیایی و سهام‌ دار اصلی شرکت نیوز کورپوریشن، چند سال پیش متوجه این حقیقت شد که برای نجات رسانه‌های مکتوبش باید مدیرانش را وادار کند تا با شیوه های نوین ارتباطات و رسانه آشنا شوند و این رسانه ها (روزنامه ها) را مسلح به ساختارهایی کنند که همسو با رسانه های آنلاین باشند. در نتیجه مرداک و مردانش قبل از هر کاری سیستمی را طراحی کردند که بر اساس آن روزنامه‌ هایشان بر اینترنت به روز می شدند. آنها دریافته بودند که اگر نتوانند خود را با سرعت سرسام آوری که دنیای مدرن و دیجیتال ارتباطات در حال حرکت است، همراه و همگام کنند خیلی زودتر از آنچه بتوان تصور کرد از صفحه روزگار محو خواهند شد. نکته جالب توجه این بود که مرداک بیش از هر چیز به بخش امریکایی رسانه‌ های تحت مالکیت اش فشار آورد که دچار چنین تغییر و تحولی شوند؛ چرا که سرعت و شتاب این تحولات در این بخش از کره زمین بیشتر از هر جای دیگر احساس می شد!» با اندکی دقت و تعمق در بررسی‌ ها و تحقیقات مشابه با آنچه پرفسور نایت و شاگردانش انجام داده اند متوجه می شویم که رسانه های جدید با اتکا به قدرت های اقتصادی و توانایی مالی مالکان و سهامدارانشان توانسته اند قدم در مسیر توسعه بگذارند و جای خود را در میان نسل جوان روزنامه نگاران باز کنند.

چند سال پیش گروه «فایرفاکس » در استرالیا با همین رویکرد اقدام به بازبینی استراتژی ها و سیاست های رسانه ای خود کرد. مدیران فایرفاکس دریافته بودند که برای نجات سهام خود باید نسخه ای آنلاین از روزنامه شان را منتشر کنند که در حد و اندازه های مدل های جهانی یا به عبارت دیگر بین المللی رقیبانشان باشد. در حقیقت فایرفاکسی ها تصمیم گرفتند قبل از این که دیر شده باشد و رقبا آنها را از میدان به در کنند پا به دنیای روزنامه نگاری آنلاین و دیجیتالی بگذارند. چنین اقدامی اما نیاز به پشتوانه مالی کلان داشت. زیرا در گام نخست روزنامه نگاری آنلاین در قیاس یا روزنامه نگاری ستنی که مبتنی بر چاپ و کاغذ و فروش روزانه آن بود؛ نمی توانست پول ساز باشد. این تغییر و تفاوت در کسب درآمد به قدری فاحش و درخور توجه بود که فایرفاکس در ابتدای کار حتی اعلام ورشکستگی و ضرر مالی کرد و مجبور شد عذر بسیاری از روزنامه نگاران برجسته اش را بخواهد؛ اما خیلی زود معلوم شد که نمی توان با اتکا به نسخه های آنلاین و شیوه های نوین ارتباطات و رسانه، به همه نیازهای خبری و رسانه را پاسخ داد. چرا که روزنامه ها بخش زیادی از مطالبات خبری را تشکیل می دهند که با وجود توسعه روز افزون شیوه های نوین ارتباطات و انتشار اخبار، به عنوان منابع موثق و مهم خبری جامعه استرالیا اهمیت دارند.

پرفسور نایت با توجه به میل و گرایش نسل جدید روزنامه نگاران به رسانه های جدید در جمع بندی کلی می افزاید: «با وجود این که اینترنت انقلاب عظیمی در دنیای رسانه ایجاد کرده است و بسیاری از روزنامه نگاران جوان را مجاب کرده که مرگ رسانه های مکتوب به ویژه روزنامه ها نزدیک است؛ اما به هیچ وجه نمی توان این حقیقت را کتمان کرد که روزنامه ها ابزار ارتباطی و رسانه هایی بسیار مهم هستند و روزنامه نگاری نیز به همین میزان از اهمیت به سزایی برخورداراست البته نه فقط به خاطر تحقق دموکراسی که به خاطر حیات حکومت ها چرا که وجود روزنامه و تعداد و خط مشی آنها در هر جامعه ای نشان دهنده خط قرمزها و میزان دیکتاتوری یا آزادی های موجود در آن جامعه خواهد بود. در حالی که رسانه های آنلاین به این وضوح و شفافی نمی توانند بیان کننده چنین ظرافت هایی باشند.»

نایت همچنین تاکید دارد که نباید تاثیری که رسانه های آنلاین و شیوه های جدید ارتباطی به ویژه در دنیای مجازی و اینترنت بر مفهوم روزنامه نگاری گذاشته اند، را نادیده انگاشت. به ویژه آن که ابزار های رسانه ای همچون توییتر و فیس بوک در بسیاری از موارد توانسته اند جای خالی روزنامه ها را پر کنند. به خصوص وقتی که محدودیت های اجتماعی و سیاسی اجازه مانور و اطلاع رسانی را از روزنامه ها گرفته اند. به اعتقاد این استاد رشته مطالعات رسانه و روزنامه‌ نگاری با این که آینده تیره، مبهم و به ظاهر ترسناکی در انتظار روزنامه های چاپی است؛ اما به طور قطع همه آنها برای نجات خود از نابودی مطلق می بایست به شیوه های روزنامه نگاری دیجیتالی روی آورند. چرا که دنیای امروز با اینترنت و شیوه های نوین ارتباطات معنی پیدا می کند.

منبع و پی‌نوشت‌ها:

www.abc.net.au/news/2009-03-11/journalism-students-dont-read-papers/1615790

منبع: وب‌سایت خبرنگاران ایران
ترجمه و تلخص: انوشه جاوید

گزارش تصویری از ورزقان

عکس: سید مهدی میرودودی

ادامه نوشته

اینجا منبرها چند رسانه‌ای‌اند

برای تحقق نوین‌سازی تبلیغ دینی گاه واعظ بالای منبر از غزلیات حافظ وام می‌گیرد، گاه به امثال و حکم گریزی می‌زند، گاه به تخته سیاه و گچ متوسل می‌شود و گاهی هم به ابزارهای نوین پناه می‌برد تا بتواند آن پیام فطری را به دل‌ها بنشاند.

به گزارش شارا به نقل از جوان، ماه رمضان است و فضای سخنرانی و وعظ گرم و پرورنق است. درعصری که از سر اجبار و به ناچار به سمت ماشینی شدن پیش می‌رویم نوآوری و نوین‌سازی جزء لاینفک تمام امور خواهد بود؛ بحث سخنرانی و تبلیغ و نشر مفاهیم دینی نیز از این قاعده مستثنی نخواهد بود. برای تحقق این نوین‌سازی گاه واعظ بالای منبر از غزلیات حافظ وام می‌گیرد، گاه به امثال و حکم گریزی می‌زند، گاه به تخته سیاه و گچ متوسل می‌شود و گاهی هم به ابزارهای نوین پناه می‌برد تا بتواند آن پیام فطری را به دل‌ها بنشاند.

منبر و وعظ هم این روزها وارد این جرگه شده و مبلغان و روحانیون در تلاشند تا از ابزارهای جدید تکنولوژیک برای تبلیغ دین بهره ببرند. به همین دلیل هم هست که «منبرهای چند رسانه‌ای در حال باب شدن است. حجت الاسلام حاج سید محمد حجت میرشاه ولد یکی ازمبلغان است که وعظ وخطابه را به منبرهای چند رسانه‌ای کشانده است. از او می‌پرسیم جرقه تشکیل چنین طرحی از کجا و از چه مقطعی زده شد؟ در جواب می‌گوید: «در حدود یک سال گذشته با دقت در بیانات مقام معظم رهبری(مدظله العالی) پی به نکاتی بردیم که بنابر دلایلی آن نکات مغفول و فراموش شده باقی مانده بود، به همین جهت یک تیم کارشناسی از مبلغان به دنبال این نکات رفتند و یکی از بارزترین آنها را رصد کردند، که بالغ بر دو بخش بود؛ یکی اینکه امامزادگان و بقاع متبر که در مناطق کشور باید به قطب‌های فرهنگی تبدیل شوند وبخش دوم به بحث نوین‌سازی ونوآوری در تبلیغ شاره داشت. لذا با موافقت اداره کل اوقاف استان تهران و اداره کل امور دینی و اعزام مبلغ آن نهاد، شکل گیری این طرح به شکل جدی کلید خود.»

شروع از امامزاده‌ها

او در توضیح منبرهای چند رسانه‌ای می‌گوید:« این طرح با نام«خیمه معرفت» معرفی شده است، ولی بسته به مناسبت‌ها وایام مذهبی مقارن با آن نام‌های متناسب دیگری هم به خود خواهد گرفت که در یک فضای حدودا" 150 متری با یک چارچوب از داربست و چادروهمراه با میز وصندلی و وسایل پخش تصاویر شامل ویدئوپروژکتور و پرده نمایش وپوسترها و بنرهای مربوط می‌توان این خیمه‌های معرفت را در صحن هر امامزاده‌ای بنا کرد. این طرح دارای چند ویژگی بسیار مهم است که قابلیت تمایز نسبت به سایر طرح‌ها را دارد، که از آن جمله می‌توان به زودبازده بودن، تا حدودی کم هزینه بودن و قابلیت استمرار آن اشاره کرد. یکی از دلایل راه‌اندزای این طرح، جرقه طرح است که در ابتدا به آن شاده کردم و دلیل دیگر آن که اگر بخواهم به زبان عامیانه بگویم به این صورت است که هر خانواد‌ه‌ای چه زائر وچه مجاور با هر خواسته و میلی به سمت امامزاده سوق داده شود، اگر بخواهد کودکش تفریح وسرگرمی داشته باشد، اگر بخواهد نوجوان و فرزندش قرآن بیاموزد، اگر بخواهد مورد مشاوره قرار بگیرد به سمت امامزاده بیاید، خلاصه این طرح بتواند تا حدی به قسمتی از خواسته‌های آنها به نحوی شایسته پاسخ دهد، در ضمن فراهم کردن یک محیط شاد و سالم برای خانواده‌ها فارغ از هر دغدغه وسن وسالی از دیگر اهداف این طرح است»

حجت الاسلام میرشاه ولد در توضیح بیشتر طرح می‌افزاید:« خیمه معرفت شامل 5 قسمت یا غرفه است، که یکی از آنها شامل سخنرانی یا منبر چند رسانه‌ای می‌باشد که در ابتدا باید یک تعریفی از عبارت چندرسانه‌ای ارائه کنم: سخنرانی که همراه با سایر لوازم وپارامترهایی از قبیل صوت وتصویروفیلم که توسط رایانه و ویدئوپروژکتور و پرده نمایش در معرض دید مدعوین قرار می‌‌گیرد، این تصاویر می‌تواند فیلم‌های آموزشی با پاورپوینت‌های مذ هبی وسایر محصولات از این دست باشد که سخنرانی را تکمیل کرده و در اثر بخشی مطالب کمک شایانی را خواهد کرد. هر سخنرانی از 20 دقیقه الی یک ساعت ونیم زمان متغیر است، که از این مدت حدودا" 30 درصد به پخش محصولات چند رسانه‌ای والباقی زمانبه تبیین مسائل مطرح شده توسط مبلغین خواهد انجامید و در انتهای هر بحث هم زمان پاسخ به سؤالات مدنظر قرار گرفته است.»

محتوای منبرها

این مبلغ دینی عنوان می‌کند که مطالب مطرح شده در منبرهای چند رسانه‌ای بیشتر موضوعات روز جامعه و مسائل مبتلا به جوانان و خانواده‌های ایرانی است، که از آن جمله می‌توان به حجاب، مبحث ولایت فقیه، امام حسین (ع) و امام زمان(عج)، شیطان و مسائل پیرامون وقف وامثالهم اشاره کرد. تمام این مفاهیم تصویری و پاورپوینت‌ها توسط 6 الی 7 مبلغی که غالبا" جوان هستند و در گرایش‌های ارائه شده مانند تربیت کودک و مشاوره خانواده به صورت تخصصی عمل می‌کنند، تهیه می‌شود.»

 میرشاه ولد خاطرنشان می‌‌کند از جهات توسعه زمانی و مکانی این طرح به کمک خداوند متعال در حال گسترش و اشاعه به کل ایران خواهد بود، اما در حال حاضر تمرکز این طرح در استان تهران است ولی به صورت پراکنده در چند استان ایران مانند استان فارس نیز اجرا شده است. در هر فصل تبلیغی که شامل ماه رمضان (به مدت 30 شب) ماه محرم و صفر( هر کدام به مدت یک دهه)، ایام نوروز(15 روز)، طرح نشاط معنوی تابستانه ( شامل ماه‌های رجب وشعبان) است، این طرح به اجرا در می‌آید و در مورد مکان اجرا نیز در هفت امامزاده استان تهران اجرا می‌شود که عبارتند از امامزاده داوود(ع) شمال غرب (فقط تابستان)، امامزاده صالح(ع) شمال، امامزاده حسن(ع) غرب، امامزاده معصوم(ع) غرب، امامزاده عبدالله(ع) غرب، امامزاده پنج تن(ع) لویزان، شمال شرق تهران.

منبع: وبلاگ اقناع

المپیک یا زلزله، مسئله این است؟!

مثل اینکه قرار نیست در کشور ما برای یک بار هم که شده این رسانه طویل و دراز، یعنی تلویزیون، به وظیفه خود به درستی عمل کرده و از یک حادثه در کشور به موقع خبر رسانی کند. درست نیم ساعت بعد از حادثه، تلویزیون تبریز "شبکه سهند" در حال پخش کارتون بود و تازه بعد از آن هم برنامه دیگری رو آنتن رفت و تا دو ساعت بعد از حادثه، تلویزیون محلی کاملا حالتی منفعل به خود گرفته بود و هیچ خبری پخش نمی کرد. رسانه ملی یا سراسری هم که در حال پخش مسابقات المپیک بود. گویا المپیک و گرفتن طلا یا نقره و یا هر مدالی دیگری مهمتر از جان هموطنان عزیزمان بود. شبکه خبر هم یک ساعت بعد از شبکه منافق "بی بی سی‌‌"، خبر را اول به صورت زیر نویس رفت و بعد از آن بود که گزارش اولیه را پخش کرد.

بهتر است که حداقل اصول اولیه رسانه ها را حضرات بدانند که اگر خبر را زود اطلاع رسانی نکنند، رسانه های غربی خیلی زود خبر را مخابره کرده و تازه تفسیرهایی هم از خود ارائه خواهند کرد.

فکر نکنید این یک انتقاد است بلکه یک گاف یا عدم فکر صحیح در مدیریت بحران است که باید خیلی زودتر از آنکه شایعه ها درست شوند، خبرها انعکاس یابند تا حداقل شهر از آشوب و اضطراب بیفتد.

الخیر فی ماوقع

خدا کند ...؟!

آه و افسوس ...!

 روز گذشته گر چه زمین زیر پایمان لرزید و باعث شد که دانشگاه را رها کرده و به خانه هایمان بگریزیم، ولی ناگواری این فاجعه از آن زمان آغاز شد که خبر از گشته ها دادند و اولش با سی نفر شروع شد. و رفته رفته بیشتر شد و نهایتا در عدد سیصد ایستاد و کاش فقط همین باشد. صد بار تاسف خوردم از اینکه نتوانستم خودم را به محل حادثه برسانم. و فقط از پشت ویترین دنیایی مجازی نشستم و با آه و ناله اهالی حادثه دیده گریستم و گریستم و چقدر این عکس داغون کردم.

و پیام حضرت آقا که تسلی خاطرمان شد.

بسم الله الرحمن الرحیم

حادثه ی تلخ زلزله ی آذربایجان مایه ی اندوه عمیق گردید. رحمت خداوند بر درگذشتگان و شفای عاجل برای مصدومان و صبر و اجر برای بازماندگان و خسارت دیدگان را از خداوند متعال مسألت میکنم.

لازم است مسئولان محترم و عموم ملت عزیز مساعی خود را برای کاهش آلام این عزیزان به کار برند.

والسلام علیکم و رحمه الله

 سیّدعلی خامنه ای

22/مردادماه/1391

خبرنگاران غفلت نكنند

ساده درباره مصاحبه

روزنامه نگاری - ترجمه: امید جهانشاهی

اشاره: انجام یک مصاحبه خبری گذشته از دانستن و بکار بستن تکنیک ها و مهارت‌های لازم و ضروری، نیازمند تدارک، آمادگی و دقایق و ظرایفی است که غفلت از آنها می‌تواند کار مصاحبه را مشکل یا غیر ممکن کند. مقاله زیر 10مورد از این نکات ساده اما مهم و ضروری را که خبرنگاران قبل، حین و بعداز هر مصاحبه باید به خاطر داشته و رعایت کنند یادآوری کرده‌است، باهم می‌خوانیم.

1) آماده باشید! همیشه درباره موضوع و شخصی که می‌خواهید با او مصاحبه داشته باشید، مطالعه کنید. از پرسش‌هایی که دستیار، کتاب و یا مدارک دیگر می‌توانند به آن پاسخگو باشند، بپرهیزید. هنگام تعیین زمان برای قرار مصاحبه از طرف بخواهید تا مدارک و منابع اطلاعاتی دیگری درباره موضوع مورد بحث پیشنهاد کند. مصاحبه شونده قدر علاقه شما را می‌داند و اغلب مدارک ارزشمندی را پیش از مصاحبه در اختیارتان می‌گذارد. مطمئن باشید که باتری‌های ضبط صوت شما کار می‌کنند. یک نوار اضافه به همراه داشته باشید، همین طور خودکار و دفترچه یادداشت.

2) قواعد مصاحبه را در ذهن مرور کنید! مطمئن باشید مصاحبه شونده از موضوع مصاحبه کاملا مطلع است. این موضوع به روند مصاحبه در جهت درست کمک می‌کند. به علاوه مصاحبه شونده باید بداند هر چه می‌گوید ضبط می‌شود. بهتر است این مهم اول مصاحبه یادآوری شود. با این همه بیشتر مقامات دولتی تجربه کافی در برابر رسانه‌ها دارند؛ تا زمانی‌که بعضی از مطالب خارج از ضبط و یا در پس زمینه است به آن اشاره کنند. اما برخی دیگر از کارشناسان متوجه تفاوت‌ها نمی‌شوند. به یاد داشته باشید که شاید توضیح روشنی نیاز باشد (مخصوصاً زمانی‌که شغل و زندگی شخص مورد نظر با نقل قول کردن در معرض خطر قرار می‌گیرد).

3) خوش قول باشید! بدترین تاثیری که می‌توانید روی مصاحبه شونده بگذارید، تاخیر در مصاحبه است.

4) تیزبین باشید! جزئیات مکان و مصاحبه را به دقت مشاهده کنید؛ این کار به رنگ‌آمیزی مطلبتان کمک می‌کند. اگر در خانه و یا محل کار با فردی مصاحبه می‌کنید، نگاه دقیقی به اطراف بیاندازید و از آنچه می‌بینید یادداشت بر دارید. مثلا ممکن است عکس های قدیمی وجود داشته باشد که یک نمای شخصی تر از اورا نشان می‌دهد. شاید شما مصاحبه را با یک پیش فرض درباره او شروع و با نظر کاملا متفاوتی تمام کنید. اما این دقیقا همان چیزی است که شخص مورد نظر شما می‌خواهد. سعی کنید با دیگران صحبت کنید؛ همکاران و دوستان و مطالبی که در مورد وی موجود است، تصویر روشن‌تر و برجسته تریاز وی ارائه می‌دهند.

5) مودب باشید! مصاحبه شونده را دستپاچه نکنید. مهم است که رابطه‌ای نزدیک و مودبانه با مصاحبه شونده داشته باشید. برخی از مصاحبه‌شوندگان برای راحت صحبت کردن به چند دقیقه زمان احتیاج دارند. حتی اگر فقط سی دقیقه برای مصاحبه زمان دارید، نباید شخص مورد نظرتان را هول کنید. اگر احساس کردید شخص مورد نظرتان عجله دارد، زمان‌تان را با او منطبق کنید. به یاد داشته باشید افراد متفاوتند و باید وقت بگذارید تا ارزشمندی منابع شما مشخص شود، مخصوصا زمانی که به طرح سوال‌های تکمیلی احتیاج دارید و یا می‌خواهید از آنها به عنوان منبع برای گزارش‌های بعدی استفاده کنید. اگر مصاحبه خوب پیش برود ممکن است از زمان تعیین شده هم بیشتر شود. زمان زیادی را برای قرارهای مصاحبه در نظر بگیریدتا از نظر زمانی به مشکل بر نخورید.

6) گوش کنید اما اگر متوجه نشدید نگران قطع کردن کلامش نباشید! مخاطبان خود را در ذهن داشته باشید! توضیح دادن مطلب برای خوانندگان، یکی از دلایلی است که شما این مصاحبه را انجام می‌دهید. اگر شخص مورد نظر از زبان و یا توضیحات نامفهوم علمی که تنها برای هم سنخ‌های او قابل فهم است استفاده می‌کند. مودبانه صحبتش را قطع کرده و توضیحات بیشتری بخواهید. هرگز از ندانستن چیزی شرمنده نباشید.

7) سکوت طلاست! دیر یا زود مجبور خواهید شد از مصاحبه شونده پرسش‌هایی کنید که از پاسخ دادن به آنها اکراه دارد. زمانی که شروع به طرح چنین پرسش‌های تحریک آمیزی کردید، پاسخ‌ها احتمالا کوتاه و بی فایده خواهد بود که کلماتش به دقت انتخاب شده‌اند. حتی شاید هیچ جوابی نگیرید. اگر چنین اتفاقی افتاد، به چشم‌های شخص مورد نظر نگاه کنید و هیچ حرفی نزنید. در اغلب موارد طرف مقابل احساس ناخوشایندی می‌کند و مجدداً اطلاعات را در اختیار شما خواهد گذاشت. اگر این کار موثر نبود، سوال را دوباره بپرسید. همچنین می‌توانید بعدا منابع دیگری را جست وجو کنید که احتمالاً پاسخ سوال شما را دارند.

8 ) تماس چشمی خود را حفظ کنید! خبرنگاری که بیشتر زمان انجام مصاحبه را با خم شدن روی کاغذها و یا نگاه به دفترچه یادداشتش می‌گذراند، به اندازه یک نوار ضبط صوت مقابل صورت مصاحبه شونده آزار دهنده است. تا جای ممکن در حال یادداشت‌برداری، تماس چشمی‌تان را حفظ کنید. بیاموزید تا یادداشت‌ها را خلاصه شده بردارید، فقط گاه به گاه به پایین نگاه کنید، در این صورت می‌توانید روی مصاحبه تمرکز داشته باشید. این کار مصاحبه را بیشتر شبیه یک گفت و گو می‌کند و باعث می‌شود مصاحبه شونده راحت‌تر باشد.

9 ) قبل از رفتن! از مصاحبه شونده بپرسید که آیا حرف دیگری، سخن پایانی هست که فراموش کرده باشید. شاید مصاحبه شونده مشتاق باشد تا مطالب مفیدی مطرح کند اما شما حتی به فکرتان نرسیده که سوال کنید. بدون گرفتن شماره تماس و یا آدرس ایمیل و زمان مناسب برای طرح سوالات بعدی جلسه را ترک نکنید. همیشه از منابع دیگر سوال کنید. شاید همکاران یا دوستان مصاحبه شونده اطلاعات بیشتری داشته و یا برای گفت و گو با شما راغب باشند. از شخص مورد‌ نظرتان به خاطر در اختیار گذاشتن وقتش برای صحبت با شما، قبل از رفتن تشکر کنید.

10) بعد از مصاحبه فوراً یادداشت‌هایتان را بازبینی کنید! تا آخر روز و یا تا آخر هفته، برای بازبینی یادداشت‌هایتان صبر نکنید. تا زمانی که همه چیز در ذهنتان تازه است فوراً به سراغ آنها بروید. خلاصه نویسی خود را کامل کنید و مشاهدات خود را مشروح بنویسید. تا وقتی که یادداشت‌هایتان را بازبینی و مرتب نکرده‌اید از قرار گذاشتن با همکاران‌تان برای نوشیدن چای صرف‌نظر کنید.

شاخص‌های روابط عمومی سرآمد

گفت‌وگو با دکتر باقر ساروخانی

اشاره: حوریه حقیقی نیا - هفتمین سمپوزیوم بین المللی روابط عمومی صبح روز یکشنبه 18 دی ماه 1390 با موضوع "روابط عموی سرآمد و شاخص‌های سرآمدی در روابط عمومی" در مرکز همایش های بین المللی برج میلاد، به میزبانی موسسه فرهنگی روابط عمومی آرمان و با حضور پیشکسوتان، صاحبنظران، اساتید داخلی و خارجی رشته های جامعه شناسی، علوم ارتباطات اجتماعی و روابط عمومی، مدیران و کارشناسان برتر روابط عمومی و مدعوین و علاقمندان این حوزه برگزار شد.
گفتنی است دراین سمپوزیوم در کنار کارگاه‌های علمی-آموزشی، ارائه مقالات پژوهشی و بخش‌های نمایشگاهی از مدیران ارتباط گستر، برگزیدگان جشنواره برترین‌های روابط عمومی و کارشناسان برتر حوزه روابط عمومی تقدیر شد.
در حاشیه این سمپوزیوم، در مورد تعاریف، ویژگی ها و الگوهای روابط عمومی سرآمد با دکتر باقر ساروخانی "دبیر کمیته علمی سمپوزیوم" گفت وگو کرده‌ایم که در ادامه از نظرتان می‌گذرد.

***

- استاد پیش از هر بحثی ضمن تعریفی کاربردی و عملیاتی از روابط عمومی سرآمد بفرمائید روابط عمومی سرآمد باید دارای چه شاخص‌هایی باشد؟

روابط عمومی سرآمد یک روابط عمومی کیفی است و می‌بایستی ورای کمیت‌ها، رسالت های خطیری را به عهده بگیرد. از جمله این رسالت ها آن است که این نوع روابط عمومی باید بتواند هم درون سازمان و هم بیرون از سازمان فعال باشد. در واقع، یک تعریف تازه ای از سازمان ارائه می‌کند، ساختار جدیدی در درون سازمان ایجاد می‌کند و سازمان را برای پاسخگویی به بیرون و حل مشکلات مردم آماده می‌کند. بنابراین یک ساختار کار و بهنگام است. ساختاری که در درون آن عوامل با هم تعامل و تناسب دارند، یکدیگر را تأیید و تکمیل می‌کنند و هم افزایی (Synergy) ایجاد می‌کنند بنابراین روابط عمومی سرآمد می‌تواند بهترین پاسخ را به نیازهای مردم بدهد و با حداقل انرژی و حداقل امکانات، بیشترین پاسخ و بالاترین بهره وری را ایجاد نماید.

به نظر من، هیچ جامعه‌ای نمی تواند به اصل توسعه پایدار برسد اگر روابط عمومی کیفی نداشته باشد. از همین روست که بسیاری روابط عمومی را به عنوان یک نماد اجتماعی تعریف می‌کنند و معتقدند هر جا که پیشرفت روابط عمومی را ملاحظه کنیم، آنجا توسعه پایدار تکوین پذیرفته است. هزاره سوم، بدون روابط عمومی بسط یافته و علمی، قابل تعریف نیست. اصحاب روابط عمومی معماران بحق جامعه جدید فراصنعتی به شمار می‌آیند.

- به نظر شما موانع و مشکلات دستیابی به روابط عمومی سرآمد در کشور ما چیست؟

نکته اول، مشکل بزرگ ما این‌است که روابط عمومی سرآمد را برای جامعه خود تعریف نکرده ایم. جامعه از این رسالت ها اطلاع ندارد. نکته دوم این است که مسئولان و مدیران ما به یک روابط عمومی سنتی تکیه می‌کنند. همان روابط عمومی که در حد انتقال چند شعار و ... کار می‌کند. بنابراین ما هنوز نتوانسته ایم یک روابط عمومی پویا، سیستماتیک، سازنده، آینده نگر و در یک کلام کیفی را در جامعه ایران و در سازمان های ایرانی جا بیاندازیم. قدم به قدم به پیش می‌رویم ولی سالیانی دراز نیاز داریم تا به نقطه مطلوب برسیم.

- دیدگاه شما در خصوص ترکیب نظریه ها و دیدگاه های تئوریک روابط عمومی با مدل تعالی سازمانی چیست؟ آیا این عمل موجب راهسپاری روابط عمومی‌ها به سمت سرآمدی خواهد بود؟

قطعاً، هیچ برنامه ریزی عملی نیست که بدون اندیشه های علمی و تئوریک بتواند سامان پیدا کند. هیچ تئوری هم نیست که اگر بعد عملی نداشته باشد بتواند کارا باشد. بنابراین تئوری در خدمت عمل است و عمل از تئوری ها الهام می‌گیرد. این دو مؤید یکدیگر هستند.

- استقرار مدل EFQM (مدل بنیاد اروپایی مدیریت کیفیت) چه تأثیری بر ارتقای فعالیت‌های سازمان‌ها خواهد داشت؟

ما همیشه اعتقادمان بر این است که روابط عمومی مثل هر سازمان دیگری نباید با زمان و مردم خودش غریبه باشد. بنابراین باید مورد احتساب و مورد ارزشیابی قرار گیرد. مدل های ارزشیابی خوب، بومی، منطبق با فرهنگ ما و مدل هایی که به خوبی و با بی نظری اعمال شوند در ارتقای و بهره وری روابط عمومی ایران حتماً موفق عمل خواهد کرد.

- همان طور که شاهد آن هستیم در سال‌های اخیر روابط عمومی‌ها نسبت به پژوهش و تحقیقات بنیادی گرایش داشته اند. شما این گزارش‌های پژوهشی در روابط عمومی را چگونه می‌بینید؟

روابط عمومی از یک طرف با میدان در ارتباط باشد و از طرف دیگر با تحقیقات علمی سر و کار داشته باشد، این روابط عمومی پویاست. در واقع، این روابط عمومی است که می‌تواند برنامه ریزی کند، فراگیر نگاه کند، سیستم ها را ببیند و استراتژی ها را در ورای تاکتیک تنظیم کند.

- پیشنهاد شما برای آینده روابط عمومی و حرکت به سمت روابط عمومی سرآمد در کشور چیست؟

برخورد با دانش، استفاده از اندیشه های نظری، ایجاد کارگزاران صالح و توانمند، ایجاد اندیشه های درست در مدیران، مسیر حرکت به سمت روابط عمومی سرآمد است.

مطبوعات محلی با محتوای غیر محلی

روزنامه نگاری - دکتر محمدمهدی فرقانی

اشاره:‌ بهاره جلالوند- توسعه رسانه‌ها و مطبوعات محلی از منظر کمی و کیفی یکی از شاخص‌های توسعه فرهنگی- اجتماعی است. اما در این میان آنچه مهم به نظر می‌رسد‌، صرفا افزایش کمی تعداد شبکه‌های رادیو تلویزیونی و مطبوعات محلی نیست بلکه تربیت نیروی انسانی حرفه‌ای مبتنی بر روزنامه‌نگاری توسعه نیز ضروری است. «دکتر محمد مهدی فرقانی» عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی در مقاله خود -به چهارمین سمینار "بررسی مسائل مطبوعات ایران؛ چالش‌ها و چشم‌اندازها" - آسیب شناسی مطبوعات محلی را از منظر روزنامه‌نگاری توسعه مورد بررسی قرار داده است که گزیده‌ای از آن را در ادامه می‌خوانید.

***

بخشی از نکاتی که درباره مطبوعات محلی عنوان می‌شود در رابطه با مطبوعات سراسری نیز مصداق دارد. مشکل فقدان نگرش توسعه ای یا ساختار غیرحرفه‌ای در مطبوعات ما تقریبا عمومی است. مواردی که در مقاله به آن پرداخته شده در واقع بر مبنای تحلیل ثانویه یا فراتحلیل 2 تحقیق علمی دانشگاهی است که در نیمه دوم سال 1390 در مورد مطبوعات محلی 2 استان انجام شده است.

تقلید از روزنامه‌ها

همه ما می‌دانیم مطبوعات محلی ما مشکلات و مسائل بسیار اساسی دارند. اغلب مطبوعات از روی تسامح یا از سر بی اطلاعی از بایسته‌های خودشان فاصله دارند. بسیاری از مطبوعات محلی ما تلاش می‌کنند در بهترین حالت کپی نزدیکی از مطبوعات سراسری باشند و یا به الگوی مطبوعات سراسری نزدیک شوند. چنانچه این مطبوعات وظیفه و مسئولیت خود را انجام بدهند خیلی بهتر و بیشتر می‌توانند در خدمت توسعه منطقه خودشان باشند و مسئولیت‌ها و رسالت‌هایشان را بهتر ایفا کنند. برخی مسایل‌، مشکلات و نیازها‌، فقر‌، محرومیت‌، عقب ماندگی‌، موانع توسعه محلی‌، معرفی استعدادها‌، ایده ها و افکار محلی و شناساندن آن‌ها‌، ظرفیت‌های توسعه محلی را باور کردن و به ثمر نشاندن‌، در واقع بخشی از مسئولیت‌های مطبوعات محلی است.

دایره گسترده مشکلات

مطبوعات محلی با مشکلاتی مواجه هستند که می‌توان به فقدان نظام مالی مشخص و عدم پرداخت قابل قبول به روزنامه نگاران‌، نظارت‌های مرئی و نامرئی‌، چشم در چشم بودن روزمره بسیاری از خبرنگاران با مسئولان محلی را نام برد. همچنین ترجیح نگاه ملی و فراملی بر نگاه محلی توسط بسیاری از دست اندرکاران مطبوعات محلی به چشم می‌آید که یکی دیگر از مشکلات این مطبوعات محسوب می‌شود.

فقط ‌، محلی باشید!

بر اساس داده‌ها ما به این نتیجه رسیدیم که چیزی حدود 80 تا 85 درصد محتوای بخشی از مطبوعات محلی‌، فرا محلی و فرا منطقه‌ای است. بسیاری از مطبوعات محلی مورد مطالعه‌، رویداد مدارهستند و به جای توجه به ارزش‌های واقعی خبری- منطقه‌ای و پرداختن به آن‌ها‌، نسبت به شخصیت‌ها‌، چهره‌ها و مقامات محلی توجه دارند. یکی دیگر از مشکلات فردی و خانوادگی اداره شدن بسیاری از مطبوعات محلی است. عدم توجه به محتوا‌های محلی به دلیل عدم شناخت از روزنامه‌نگاری محلی را می‌توان از دیگر مشکلات این دسته از مطبوعات در نظر گرفت.

اصول حرفه‌ای شدن

یونسکو در سال 2008 یک گزارش و مجموعه ای را تحت عنوان شاخص‌های توسعه و رسانه منتشر کرد که در این‌ جا اشاره به 2-3 نکته از آن ضروری به نظر می‌رسد. سرمایه گذاری در زمینه منابع انسانی و به ویژه برای ایجاد توانایی حرفه‌ای در کارکنان رسانه‌ها اعم از روزنامه نگاران‌، مدیران رسانه‌ها از طریق آموزش نظری و حرفه‌ای و ایجاد اتحادیه‌ها و انجمن‌های حرفه‌ای امری حیاتی است. آموزش مهارت‌های گزارشگری به روزنامه نگاران هدفی ارزشمند خواهد بود اما در نهایت اگر روزنامه نگار توانایی لازم کار را نداشته باشد و از محیط مناسب برای انجام آزادانه کارش برخوردار نباشد‌، تاثیر و سود چندانی ندارد. رسانه‌ها باید به گونه ای عمل کنند که مردم اعتماد و اطمینان بالای خودشان را به آن‌ها نشان دهند.

فاصله گرفتن از مسئولیت‌ها

براساس آمار و ارقام به دست آمده از تحقیق مذکور در مورد مطبوعات یکی از استان‌ها که 5 روزنامه محلی استان بررسی شده نزدیک 91 درصد مطالب به سبک خبر بوده است. همچنین در حدود 85 درصد مطالب روزنامه‌ها غیر تولیدی بوده یعنی از خبرگزاری‌ها یا در بهترین حالت از روابط عمومی‌ها اخذ شده است در حالی که مطبوعات محلی بیشترین مسئولیت شان در حوزه تولید محتوای محلی است. مسئولیت اصلی مطبوعات محلی را می‌توان‌، پرداختن به نیازها و اولویت‌های توسعه‌ای محلی‌، پرداختن به مسایل و مشکلات محلی و در نتیجه بها دادن به تولید محلی دانست. وقتی مطبوعات محلی از مطالب خبرگزاری‌ها و مطالب تولیدی دیگر بهره می‌برند از مسئولیت اصلی خود فاصله می‌گیرند.

کمی دقیق تر

مطبوعات محلی بررسی شده ویژگی‌های دیگری هم دارند برای مثال در مورد منطقه رویداد‌، 14 درصد اخبار و مطالب آن‌ها مربوط به مرکز استان‌ها‌، 10 درصد شهرستان‌ها‌، 0/6 درصد روستاها و عشایر و بقیه سراسری بوده است. چرا و چگونه مهم‌ترین عناصر خبری هستند که باید تمامی مطبوعاتی که می‌خواهند در راه توسعه گام بردارند به آن توجه کنند. سهم چگونه 0/1 درصد یعنی نزدیک به صفر و سهم چرا 0/6 درصد و ارزش خبری غالب در تیتر نزدیک 50 درصد فقط شهرت بوده است. البته نباید این نکته را از یاد برد که این مسئله آفت مطبوعات سراسری هم محسوب می‌شود. نکته جالب این جاست که در بین 5 نشریه‌ای که مورد بررسی قرار گرفته 97/5 درصد مطالب غیر مرتبط با حوزه توسعه، و فقط 2/5 درصد مطالب توسعه‌ای بوده اند.

جمع‌بندی نتایج

ساختار ضعیف نهادی‌، فقر منابع مالی و انسانی و بازتاب آن‌ها در محتوا و عملکرد مطبوعات محلی به شدت احساس می‌شود. رویدار مدار بودن‌، غیر تولیدی بودن محتوا‌، عدم توجه کافی به مسائل و نیازهای محلی و تقلید از روزنامه‌های سراسری‌، شخصیت گرایی و شهرت زدگی برخی دیگر از مشکلات مطبوعات محلی هستند. همچنین بی توجهی به چرایی و چگونگی رویدادها‌، بی توجهی به زبان‌، فرهنگ‌، آداب و رسوم و سنت‌های محلی (یکی از شاخصه‌های روزنامه‌نگاری توسعه) و پایین بودن میزان مطالب توسعه ای از مشکلات اساسی این عرصه است.

پیشنهادات سازنده

وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و معاونت مطبوعاتی‌، باید ارزیابی‌های مستمری از کار مطبوعات محلی داشته باشند و بخشی از یارانه مطبوعات محلی را بر اساس نتایج این ارزیابی‌ها و دوری یا نزدیکی مطبوعات محلی به معیارهای روزنامه‌نگاری حرفه ای و توسعه اختصاص بدهند. این نکته ای است که اگر ما بخواهیم پیشرفتی داشته باشیم ضرورت اقتضا می‌کند چه در مورد مطبوعات سراسری چه در مورد مطبوعات محلی‌، به آن دسته از مطبوعاتی که به معیارهای توسعه ای و حرفه ای نزدیکتر هستند بیشتر کمک کنیم.